Generatieve AI heeft in korte tijd een vaste plek veroverd binnen softwareontwikkeling. Ook binnen softwaretesten experimenteren steeds meer organisaties met tools zoals ChatGPT, GitHub Copilot, Gemini en Claude. Testers gebruiken deze hulpmiddelen voor het analyseren van requirements, het ontwerpen van testgevallen, het genereren van testdata en zelfs voor het ondersteunen van testautomatisering.
Maar hoe zet je generatieve AI verantwoord in? Wanneer levert het daadwerkelijk waarde op? Welke risico’s brengt het met zich mee? En hoe voorkom je dat je blind vertrouwt op AI-gegenereerde output?
Om testers hierbij te ondersteunen heeft ISTQB® de specialistische certificering Certified Tester – Testing with Generative AI (CT-GenAI) ontwikkeld. Deze certificering richt zich specifiek op het toepassen van generatieve AI binnen softwaretesten.
In dit artikel lees je alles wat je moet weten over de ISTQB® Testing with Generative AI (CT-GenAI) training.
Waarom een certificering voor Generative AI?
De meeste testers hebben inmiddels wel eens geëxperimenteerd met een AI-tool. Vaak levert dat indrukwekkende resultaten op. Binnen enkele seconden genereert een Large Language Model (LLM) tientallen testscenario’s, testgevallen of zelfs complete testscripts.
Toch blijkt in de praktijk dat effectief gebruik van generatieve AI meer vraagt dan het stellen van een vraag aan ChatGPT.
Testers moeten leren:
- Hoe Large Language Models werken
- Hoe effectieve prompts worden opgesteld
- Hoe AI-output beoordeeld moet worden
- Welke risico’s bestaan rondom privacy en security
- Wanneer AI wel en niet geschikt is
- Hoe AI verantwoord geïntegreerd kan worden in bestaande testprocessen
De CT-GenAI certificering biedt hiervoor een gestructureerd raamwerk.
Wat is ISTQB® CT-GenAI?
ISTQB® Certified Tester – Testing with Generative AI (CT-GenAI) is een Specialist Level certificering binnen het ISTQB-programma.
De certificering richt zich op het toepassen van:
- Generatieve AI
- Large Language Models (LLM’s)
- Prompt Engineering
- AI-ondersteunde testtechnieken
- Risicobeheersing bij AI-gebruik
Het doel is niet om testers op te leiden tot AI-engineers of data scientists. De focus ligt volledig op het verantwoord inzetten van generatieve AI binnen het softwaretestproces.
Meer informatie over de officiële certificering vind je op de website van ISTQB:
ISTQB® Certified Tester – Testing with Generative AI (CT-GenAI)
Voor wie is deze training bedoeld?
De training is interessant voor vrijwel iedere testprofessional die met AI in aanraking komt.
Denk bijvoorbeeld aan:
- Software Testers
- Test Analisten
- Test Automation Engineers
- Technisch Testers
- QA Engineers
- Test Leads
- Testmanagers
- Quality Managers
- Consultants op het gebied van softwarekwaliteit
Ook professionals die verantwoordelijk zijn voor de introductie van AI binnen testorganisaties kunnen veel waarde halen uit deze opleiding.
Waarom kiezen voor een geaccrediteerde training?
Het CT-GenAI examen kan zelfstandig worden afgelegd, maar veel deelnemers kiezen ervoor om eerst een geaccrediteerde training te volgen.
Een goede training helpt je om:
- De theorie sneller te begrijpen
- Praktische voorbeelden uit de testpraktijk te bespreken
- Effectief te oefenen met prompt engineering
- Inzicht te krijgen in de risico’s van Generative AI
- Je optimaal voor te bereiden op het examen
Daarnaast biedt een klassikale training de mogelijkheid om ervaringen uit te wisselen met andere testprofessionals die voor vergelijkbare uitdagingen staan.
Bekijk alle ISTQB® opleidingen.
Welke voorkennis heb je nodig?
Voor deelname aan het examen geldt één belangrijke voorwaarde:
Je moet beschikken over het ISTQB® Certified Tester Foundation Level (CTFL) certificaat.
Het CTFL-certificaat is een verplichte ingangseis voor CT-GenAI.
Heb je nog geen CTFL-certificaat? Bekijk dan eerst de beschikbare ISTQB® opleidingen.
Wat leer je tijdens de training?
De syllabus bestaat uit vijf hoofdonderdelen. Samen vormen deze een compleet overzicht van het verantwoord toepassen van generatieve AI binnen softwaretesten.
1. Introductie tot Generative AI voor softwaretesten
De training begint met de basis.
Je leert onder andere:
- Wat AI precies is
- Het verschil tussen machine learning, deep learning en generatieve AI
- Hoe Large Language Models werken
- Wat multimodale modellen zijn
- Welke mogelijkheden AI biedt voor softwaretesten
Daarnaast wordt gekeken naar de rol van AI binnen moderne softwareontwikkel- en testprocessen.
2. Prompt Engineering voor softwaretesten
Dit is het grootste onderdeel van de training.
Veel mensen denken dat AI vooral draait om de tool die je gebruikt. In werkelijkheid wordt de kwaliteit van de output grotendeels bepaald door de kwaliteit van de prompt.
Je leert onder andere:
- Hoe effectieve prompts zijn opgebouwd
- Verschillende prompting-technieken
- Het verschil tussen system prompts en user prompts
- Hoe je prompts gebruikt voor testanalyse
- Hoe AI inzetbaar is voor testontwerp
- Hoe AI kan helpen bij testimplementatie
- Hoe AI gebruikt kan worden voor regressietesten
- Hoe AI ondersteuning kan bieden bij testmonitoring
Prompt Engineering vormt een van de belangrijkste vaardigheden voor de moderne tester.
3. Risico’s van Generative AI
Generatieve AI biedt veel kansen, maar brengt ook nieuwe risico’s met zich mee.
Daarom besteedt de opleiding veel aandacht aan onderwerpen zoals:
Hallucinaties
AI-systemen kunnen overtuigende maar onjuiste antwoorden genereren.
Bias
AI-modellen kunnen vooroordelen overnemen uit trainingsdata.
Non-deterministisch gedrag
Dezelfde vraag levert niet altijd hetzelfde antwoord op.
Privacy en security
Welke informatie mag je wel en niet delen met een AI-model?
Wet- en regelgeving
Welke eisen worden gesteld aan verantwoord AI-gebruik?
Juist dit onderdeel onderscheidt de opleiding van veel algemene AI-trainingen.
4. LLM-powered testinfrastructuren
De training kijkt niet alleen naar individueel gebruik van AI, maar ook naar organisatiebrede toepassingen.
Onderwerpen zijn onder andere:
- AI-agents
- Retrieval Augmented Generation (RAG)
- Fine-tuning
- LLMOps
- Integratie van AI binnen bestaande testomgevingen
- Architecturen voor AI-ondersteund testen
Hierdoor krijg je inzicht in hoe organisaties AI op grotere schaal kunnen toepassen.
5. Generative AI implementeren binnen testorganisaties
Veel organisaties bevinden zich momenteel in een experimentele fase.
De training behandelt daarom ook:
- Organisatorische adoptie van AI
- Verandermanagement
- Opstellen van een AI-roadmap
- Governance
- Richtlijnen voor verantwoord gebruik
Hierdoor leer je niet alleen hoe AI werkt, maar ook hoe je AI succesvol introduceert binnen een testorganisatie.
Wat is het verschil tussen CT-GenAI en CT-AI?
Binnen ISTQB bestaan inmiddels meerdere AI-gerelateerde certificeringen. Daardoor worden CT-GenAI en CT-AI regelmatig met elkaar verward.
Hoewel beide certificeringen over AI gaan, hebben ze een heel andere focus.
CT-GenAI
CT-GenAI richt zich op het gebruik van Generative AI tijdens testactiviteiten.
Voorbeelden zijn:
- Prompt engineering
- Testontwerp met LLM’s
- AI-ondersteunde testautomatisering
- Gebruik van AI bij testanalyse
- Risicobeheersing rondom AI-gebruik
CT-AI
CT-AI richt zich op het testen van AI-systemen zelf.
Voorbeelden zijn:
- Machine Learning modellen
- Deep Learning systemen
- Datakwaliteit
- Bias in AI-systemen
- Validatie van AI-oplossingen
Kort samengevat:
CT-GenAI gaat over het inzetten van AI tijdens het testen.
CT-AI gaat over het testen van AI-systemen zelf.
Wat levert deze certificering op?
Na het volgen van de training kun je:
- Generatieve AI effectief inzetten binnen testactiviteiten
- Betere prompts schrijven
- AI-gegenereerde resultaten beoordelen
- Risico’s herkennen en beheersen
- Privacy- en securityvraagstukken adresseren
- AI verantwoord toepassen binnen testprocessen
- Organisaties ondersteunen bij AI-adoptie
De certificering laat daarnaast zien dat je beschikt over actuele kennis op een van de snelst ontwikkelende gebieden binnen het testvak.
Hoe ziet het examen eruit?
Het officiële ISTQB CT-GenAI examen bestaat uit:
- 40 multiple-choice vragen
- 60 minuten examentijd
- Minimaal 65% van de punten behalen om te slagen
- CTFL-certificaat als verplichte voorwaarde
Raadpleeg voor de meest actuele exameneisen altijd de officiële informatie van ISTQB:
ISTQB® Certified Tester – Testing with Generative AI (CT-GenAI)
Is deze training relevant voor jou?
De kans is groot van wel.
Generatieve AI ontwikkelt zich razendsnel en zal de komende jaren een steeds grotere rol spelen binnen softwareontwikkeling en softwaretesten.
Dat betekent niet dat testers worden vervangen door AI. Het betekent wel dat testers die begrijpen hoe AI werkt en hoe deze technologie verantwoord kan worden toegepast een belangrijke voorsprong krijgen.
De CT-GenAI certificering helpt je om die kennis op een gestructureerde manier op te bouwen.
Waar past CT-GenAI binnen je testleertraject?
Voor veel testprofessionals ziet een logisch ontwikkelpad er als volgt uit:
- ISTQB® Certified Tester Foundation Level (CTFL)
- ISTQB® Advanced certificering (TA, TTA, TAE of TM)
- ISTQB® Specialist certificeringen, zoals CT-GenAI
- Verdere verbreding richting bijvoorbeeld:
- Agile werken
- Requirements Engineering
- Business Analyse
- Security
- Test Process Improvement
CT-GenAI is daarmee geen vervanging van bestaande testkennis, maar een waardevolle uitbreiding op de vaardigheden van de moderne testprofessional.
Bekijk alle ISTQB® opleidingen.